Sokół w hołdzie zbrojnej konspiracji Małopolski

Hołd na Hali Łabowskiej

Jak co roku, w pierwszą sobotę września na Hali Łabowskiej odbyła się Msza Święta w intencji księdza Władysława Gurgacza i Żołnierzy Oddziału „Żandarmeria” Polskiej Podziemnej Armii Niepodległościowców.

Uroczystości patriotyczne rozpoczęły się od złożenia kwiatów przy grobie dowódcy oddziału i jednego z jego podkomendnych, współtowarzysza ostatniej walki. Stanisław Pióro wraz z Adolfem Cecurem powrócili do domu w dwóch niewielkich dębowych trumnach dopiero w 1997 roku. Podczas spotkania wspominaliśmy okoliczności tego poruszającego pogrzebu. Po wspólnej modlitwie i złożeniu kwiatów udaliśmy się do Łabowej, gdzie pod pomnikiem ks. Gurgacza przy Urzędzie Gminy zorganizowaliśmy kolejną część obchodów przed wyruszeniem na pobliską Halę Łabowską. W każdym z tych miejsc – jako partner wydarzenia – wystawiliśmy wartę złożoną z członków Stowarzyszenia Miłośników 1 Pułku Strzelców Podhalańskich z Nowego Sącza oraz druhów Stowarzyszenia Żandarmeria, będących członkami gniazda Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół Sądecczyzna”.

Msza Święta oraz uroczystości patriotyczne w górach na stałe wpisały się w kalendarz wydarzeń Sądecczyzny – to już ponad 30-letnia tradycja. Spotykamy się w rejonie Hali Łabowskiej z inicjatywy żołnierzy oddziału i ich współpracowników, którzy na przekór ówczesnym władzom nie dali zapomnieć o sensie i trudzie walki z komunistyczną okupacją. To właśnie tutaj ukrywali się żołnierze PPAN. Szczególnie wspominamy kapelana oddziału, ks. Władysława Gurgacza – duchowego przewodnika i nauczyciela ludzi, którzy zdecydowali się na konfrontację z opresyjnym systemem.

Co roku na Halę Łabowską przybywają liczne rzesze ludzi, często pieszo i całymi rodzinami, by oddać hołd Bohaterom. Wyjątkowa oprawa Mszy Świętej oraz Apel Pamięci niosący się echem po okolicznych lasach pozostają dla uczestników głębokim przeżyciem.

Uroczystość została zorganizowana przez Gminę Łabowa, Fundację „Osądź mnie Boże” im. ks. Władysława Gurgacza, Pana Jakuba Klimczaka, Nadleśnictwo Nawojowa oraz Nadleśnictwo Piwniczna. Patronat honorowy nad wydarzeniem objęli: Starosta Powiatu Nowosądeckiego Tadeusz Zaremba, Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych dr inż. Piotr Kempf oraz Instytut Pamięci Narodowej w Krakowie z Dyrektorem dr. hab. Filipem Musiałem na czele. Małopolskie Centrum Kultury SOKÓŁ było jednym z partnerów tegorocznej rocznicy.

Pamięć o kpt. Janie Dubaniowskim w Rudzie Kameralnej

W kolejnym tygodniu delegacja Małopolskiego Centrum Kultury SOKÓŁ wraz z Sokolstwem z Sądecczyzny udała się na południe Powiatu Tarnowskiego. W Rudzie Kameralnej tradycyjnie wspieramy lokalną społeczność Gminy Zakliczyn w organizacji obchodów poświęconych jednemu z najważniejszych dowódców partyzanckich w regionie.

Uroczystość w Rudzie Kameralnej to coroczne wydarzenie o charakterze patriotyczno-religijnym, które przypomina dokonania oddziału „Salwy” oraz ostatnią bitwę jego dowódcy. Kapitan Jan Dubaniowski zginął w tym miejscu 27 września 1947 roku w walce obronnej z obławą Urzędu Bezpieczeństwa i Milicji Obywatelskiej. Jego śmierć symbolicznie zamknęła etap skutecznej oporu podziemia zbrojnego w Małopolsce.

Tegoroczne spotkanie odbyło się 13 września. Rozpoczęliśmy je od odwiedzenia grobu wojskowego kpt. Dubaniowskiego w Zakliczynie, a następnie spotkaliśmy się przy dębowym krzyżu postawionym w miejscu śmierci dowódcy. Kolejnym punktem programu była Msza Święta w oprawie Bractwa Kurkowego z Zakliczyna. W homilii ks. proboszcz Piotr Pabis podkreślił rolę organizacji pozarządowych i rodzin poległych w kształtowaniu postaw patriotycznych oraz dbaniu o pamięć historyczną.

Dalsza część obchodów miała miejsce na placu obok świetlicy, gdzie mieszkańcy Rudy Kameralnej i gminy Zakliczyn ufundowali pomnik upamiętniający kpt. Jana Dubaniowskiego i jego żołnierzy. Po Apelu Pamięci u stóp monumentu złożono wiązanki kwiatów. W tym roku wspominaliśmy 10. rocznicę odsłonięcia tego pomnika, a wydarzeniu towarzyszyła prezentacja nowych tablic edukacyjnych.

Gościem honorowym uroczystości była córka Kapitana „Salwy” – Maria Dubaniowska-Guzdek. Z okazji jubileuszu wręczyliśmy Pani Marii pamiątkowy obraz. Uhonorowany został również Pan Andrzej Różowski – inicjator naszych spotkań z historią „Żandarmerii” na Pogórzu.

Po głównych uroczystościach dla młodzieży zorganizowano quiz wiedzy o oddziale i jego dowódcy. Ostatnim akcentem wydarzenia było spotkanie z Panią Marią Dubaniowską-Guzdek, podczas którego słuchaliśmy wspomnień i mało znanych faktów z życia jej ojca.

Wartę honorową podczas uroczystości wystawiło Stowarzyszenie „Tarnów Pierwsze Niepodległe” oraz Polowe Drużyny Sokoła przy Towarzystwie Gimnastycznym „Sokół Sądecczyzna”.